Een warmtepomp, ventilatie of zonnepanelen laten installeren
Een installatie werkt alleen goed in een huis dat erbij past. Hier lees je wat een warmtepomp, ventilatie, een zonneboiler en zonnepanelen doen, wat ze kosten, welke subsidie er in 2026 is en welke regels gelden. Wil je uitvoeren, dan zijn onze uitvoerders er voor jou.
- Hybride of volledig elektrisch hangt af van je isolatie en je radiatoren
- ISDE 2026: € 1.025 plus € 225 per kW voor een lucht-waterwarmtepomp
- Subsidie vraag je aan na de plaatsing, binnen 24 maanden
- Wij kijken eerst of je huis er klaar voor is
In het kort
Eerst het huis, dan het toestel
Een volledig elektrische warmtepomp vraagt redelijke tot goede isolatie en radiatoren of vloerverwarming die op lage temperatuur genoeg warmte geven. Een hybride past in bijna elk huis.
Subsidie na de plaatsing
De ISDE voor een warmtepomp of zonneboiler vraag je aan nadat een installatiebedrijf het toestel heeft geplaatst, binnen 24 maanden. Je betaalt dus eerst zelf.
Nu geen verplichting
In 2026 mag je een cv-ketel vervangen door een nieuwe cv-ketel. Het kabinet wil dat een slimme hybride warmtepomp vanaf 2029 de standaard wordt. Dat plan wordt nog uitgewerkt.
Salderen stopt op 1 januari 2027
Zonnepanelen verdien je daarna vooral terug met de stroom die je zelf direct gebruikt. Op de aanschaf betaal je 0 procent btw.
Welke installatie doet wat, en voor welk huis past hij?
Een warmtepomp verwarmt je huis met stroom en met warmte uit de buitenlucht of de bodem. Ventilatie voert vocht en vuile lucht af en brengt verse lucht binnen. Een zonneboiler verwarmt je douchewater met zonnewarmte en zonnepanelen wekken stroom op. In de tabel staat per installatie wat hij doet en bij welk huis hij past.
| Installatie | Wat het doet | Past bij |
|---|---|---|
| Hybride warmtepomp | Werkt samen met je cv-ketel en neemt het grootste deel van de verwarming over. De ketel springt bij als het erg koud is en maakt het warme water. | Bijna elk huis, ook met matige isolatie. |
| Volledig elektrische warmtepomp | Vervangt de cv-ketel: verwarming en warm water zonder gas. | Een huis met redelijke tot goede isolatie en radiatoren die groot genoeg zijn, of vloerverwarming. |
| Ventilatie | Voert vocht en vuile lucht af en brengt verse lucht aan, mechanisch of met warmteterugwinning. | Elk huis. Extra van belang nadat je hebt geïsoleerd en kieren hebt gedicht. |
| Zonneboiler | Een collector op het dak en een voorraadvat in huis verwarmen je tapwater voor. De cv-ketel verwarmt na. | Huishoudens met een cv-ketel en veel warmwaterverbruik, ook bij een dak met wat schaduw. |
| Zonnepanelen | Wekken stroom op die je zelf gebruikt of teruglevert. | De meeste daken. Het levert het meeste op als je de stroom overdag zelf gebruikt. |
Hybride of volledig elektrische warmtepomp: waar hangt de keuze van af?
De keuze hangt vooral af van hoe goed je huis de warmte vasthoudt. Een volledig elektrische warmtepomp verwarmt met water van hooguit 55 graden, terwijl een cv-ketel tot 80 graden levert. In een huis dat veel warmte verliest is dat te weinig om het warm te krijgen.
Milieu Centraal noemt een huis klaar voor volledig elektrisch als dak en vloer zijn geïsoleerd (Rc 2,5 of hoger), de spouwmuur is geïsoleerd, er HR++-glas zit in de kamers die je verwarmt, de radiatoren groot genoeg zijn of er vloerverwarming ligt, en de ventilatie op orde is. Klopt dat nog niet, dan is een hybride de logische stap. Die bespaart volgens Milieu Centraal 60 tot 70 procent van het gas voor verwarming en werkt met je bestaande radiatoren.
Je kunt het zelf testen. Zet in een koude week de watertemperatuur van je cv-ketel op 50 graden. Blijft het overal in huis aangenaam, dan kan je huis een volledig elektrische warmtepomp aan.
Soms is wachten verstandiger. Komt er volgens je gemeente binnen ongeveer tien jaar een warmtenet in je wijk, dan is een eigen volledig elektrische warmtepomp meestal zonde van het geld. Wil je later van het gas af maar is de isolatie nog niet klaar, vraag dan naar een hybride die later zonder ketel verder kan. Dat heet all-electric ready.
Terug naar de inhoudsopgaveRuimte, geluid van de buitenunit en de meterkast: waar let je op?
Een warmtepomp op buitenlucht heeft een buitenunit, in de tuin, aan de gevel of op een plat dak. Binnen hangt bij een hybride een kastje van ongeveer 30 bij 30 bij 60 centimeter naast de ketel. Een volledig elektrische warmtepomp heeft een voorraadvat en is zo groot als een hoge koelkast.
Voor het geluid geldt een wettelijke grens. Grenst je woning aan een andere woning, dan mag de buitenunit op de perceelgrens niet meer dan 40 decibel geven. Bij appartementen geldt die grens bij het raam of de deur van de buren. Dit staat in het Besluit bouwwerken leefomgeving en geldt ook als je in een bestaand huis een warmtepomp laat plaatsen. De installateur hoort dit vooraf uit te rekenen. Vraag om die berekening.
Een buitenunit op de grond die lager is dan 1 meter en hooguit 2 vierkante meter beslaat, is volgens de landelijke regels vergunningvrij. Voor een unit aan de gevel of op het dak verschillen de regels per gemeente. Bij een monument of beschermd stadsgezicht moet je het altijd navragen.
Een hybride draait meestal op je bestaande stroomaansluiting. Voor een volledig elektrische warmtepomp, zeker samen met inductie of een laadpaal, kan een aansluiting van 3x25 ampère nodig zijn. De netbeheerder rekent daar eenmalig ongeveer € 380 voor en in de meterkast komen eigen groepen. In sommige wijken is er een wachtlijst. Vraag dit op tijd na bij je netbeheerder.
Terug naar de inhoudsopgaveWat kost een warmtepomp en wat levert hij op?
Een hybride warmtepomp van 4 kW kost gemiddeld € 6.200 met plaatsing en btw. Na subsidie blijft ongeveer € 4.075 over. Een volledig elektrische warmtepomp met buitenunit kost gemiddeld € 12.000, na subsidie ongeveer € 8.975. Dit zijn gemiddelden van Milieu Centraal voor een tussenwoning, hoekwoning of kleine twee-onder-een-kapwoning.
Bij volledig elektrisch komen er vaak kosten bij: grotere radiatoren of vloerverwarming (ongeveer € 3.500), thermostaatknoppen (ongeveer € 150) en soms een zwaardere stroomaansluiting.
Wat je bespaart hangt af van je verbruik. Voor een tussenwoning met twee bewoners rekent Milieu Centraal met € 250 tot € 480 per jaar bij een hybride. Bij volledig elektrisch is dat € 840 tot € 1.060 per jaar, waarin het vervallen vastrecht voor gas van ongeveer € 360 is meegeteld. Er is gerekend met € 1,37 per m³ gas en € 0,21 per kWh stroom.
Reken het na voor je eigen huis. Verbruik je weinig gas, dan valt er weinig te vervangen. Bij € 250 besparing per jaar en ruim € 4.000 eigen geld duurt terugverdienen langer dan de vijftien jaar die een warmtepomp gemiddeld meegaat. Dan zijn comfort, minder CO2-uitstoot of een beter energielabel de redenen om het te doen, niet de energierekening.
| Warmtepomp | Prijs met plaatsing en btw | ISDE-subsidie | Blijft over |
|---|---|---|---|
| Hybride, 4 kW, bij je bestaande cv-ketel | € 6.200 | € 2.125 | € 4.075 |
| Hybride, 4 kW, met een nieuwe cv-ketel erbij | € 8.300 | € 2.125 | € 6.175 |
| Volledig elektrisch met buitenunit, 8 kW | € 12.000 | € 3.025 | € 8.975 |
| Volledig elektrisch met bodembron, 6 kW | € 30.000 | € 4.425 | € 25.575 |
Hoeveel ISDE-subsidie krijg je in 2026 voor een warmtepomp of zonneboiler?
Voor een lucht-waterwarmtepomp, hybride of volledig elektrisch, krijg je in 2026 een startbedrag van € 1.025 plus € 225 per kW vermogen, en € 200 extra als het toestel energielabel A+++ heeft. Het voorbeeld van RVO: 4 kW met label A+++ geeft € 1.025 + 4 × € 225 + € 200 = € 2.125. Je krijgt altijd minimaal € 500. Voor warmtepompen op bodemwarmte en warmtepompboilers gelden eigen bedragen. Alle bedragen en voorwaarden staan op onze pagina over de ISDE.
Het bedrag hoort bij het toestel. RVO houdt een meldcodelijst bij met de goedgekeurde warmtepompen en zonneboilers en het bedrag per toestel. Controleer voordat je tekent of jouw toestel erop staat. Let op het vermogen waarmee het op de lijst staat: dat kan lager zijn dan de typenaam doet vermoeden.
Voor een zonneboiler ligt de subsidie volgens RVO gemiddeld tussen € 300 en € 1.750, afhankelijk van het collectoroppervlak en de inhoud van het vat. Voor ventilatie krijg je eenmalig € 400, alleen samen met een isolatiemaatregel. Combineer je een warmtepomp of zonneboiler binnen 24 maanden met isolatie, dan verdubbelt het subsidiebedrag voor de isolatie.
Volgens de voorgenomen wijzigingen bij RVO gaat het bedrag per kW in 2027 naar € 120, de bonus voor label A+++ naar € 250 en komt er € 200 bij voor een warmtepomp met slimme aansturing. Die wijzigingen zijn nog niet definitief. Koop je de warmtepomp uiterlijk op 31 december 2026 en kun je dat aantonen met een getekende offerte of opdrachtbevestiging, dan geldt volgens RVO het bedrag van 2026, ook als de plaatsing in 2027 is.
De voorwaarden in 2026:
- Je bent eigenaar en bewoner van de woning. Verhuurders vragen de SVOH aan, VvE's de SVVE.
- De woning heeft een bouwjaar vóór 1 januari 2019.
- Het toestel is nieuw en een installatiebedrijf doet de hele installatie. Zelf plaatsen mag niet.
- Je vraagt aan na de installatie, binnen 24 maanden, met DigiD. Je betaalt de rekening dus eerst zelf.
- Je hebt de meldcode, de factuur, het betaalbewijs en de installatiedatum nodig.
Is een hybride warmtepomp verplicht als je cv-ketel wordt vervangen?
Nee. In 2026 geldt er geen verplichting: gaat je cv-ketel kapot, dan mag je er een nieuwe cv-ketel voor terugzetten. Een eerder plan om een hybride warmtepomp vanaf 2026 verplicht te stellen is niet ingevoerd.
Er ligt wel een nieuw plan. Op 7 oktober 2026 schreef het kabinet aan de Tweede Kamer dat een slimme hybride warmtepomp vanaf 2029 de standaard moet worden op het moment dat een cv-ketel wordt vervangen. Alleen een nieuwe cv-ketel plaatsen is dan niet meer genoeg. Een volledig elektrische warmtepomp voldoet ook. Slim betekent dat de warmtepomp kan verwarmen op momenten dat het stroomnet rustig is of de stroom goedkoop.
Het is nog geen wet. De regel moet in het Besluit bouwwerken leefomgeving komen. Volgens de brief volgen de uitwerking en de inspraak in 2027 en de publicatie medio 2028, en is 2029 de vroegst haalbare ingangsdatum. Voor welke woningen het gaat gelden wordt nog uitgewerkt. Het kabinet voorziet nu al uitzonderingen voor woningen die binnenkort op een warmtenet komen, voor appartementengebouwen en voor monumenten.
Voor nu hoef je dus niets. Is je ketel twaalf jaar of ouder, dan loont het wel om te laten uitrekenen wat een hybride in jouw huis oplevert.
Terug naar de inhoudsopgaveWaarom is ventilatie belangrijker als je isoleert, en welke soorten zijn er?
In een huis met kieren ververst de lucht vanzelf, al is het ongecontroleerd en met tocht. Isoleer je en dicht je de kieren, dan blijft het vocht van koken, douchen en ademen binnen als je niets regelt. Dat geeft muffe lucht en schimmel. Volgens Milieu Centraal hebben bewoners in bijna één op de vijf woningen last van vocht of schimmel. Ventilatie hoort daarom in hetzelfde plan als de isolatie.
Zie ventilatie niet als besparing maar als voorwaarde voor een gezond huis. De ventilator gebruikt zelf ook stroom. Zet het systeem nooit uit en houd rekening met onderhoud: bij balansventilatie vervang je de filters minstens twee keer per jaar en komt er elke twee jaar een monteur.
Er zijn drie soorten. In een bestaand huis is een centrale installatie met luchtkanalen een grote klus. Een losse unit met warmteterugwinning in de buitenmuur van de woonkamer is dan vaak de praktische keuze.
- Natuurlijke ventilatie: roosters en klepraampjes. Dit zit in de meeste oudere huizen en is vaak te verbeteren, bijvoorbeeld met roosters die op winddruk reageren.
- Mechanische afvoer: een ventilatiebox zuigt lucht af in keuken, badkamer en wc, en verse lucht komt binnen via roosters. Met CO2-sensoren draait de box alleen harder als het nodig is.
- Balansventilatie met warmteterugwinning (wtw): voert lucht af en blaast verse lucht in, die wordt voorverwarmd met de warmte van de afgevoerde lucht. Dat kan voor het hele huis of met een losse unit in één kamer.
Zonnepanelen en zonneboiler: wat geldt er voor btw, salderen en subsidie?
Voor zonnepanelen bestaat geen subsidie. Wel betaal je sinds 2023 0 procent btw op de panelen en de plaatsing, als ze op of bij een woning komen. De salderingsregeling, waarbij je teruggeleverde stroom wegstreept tegen je verbruik, stopt op 1 januari 2027. Daarna krijg je voor teruggeleverde stroom een vergoeding van je energieleverancier. Tot 2030 moet die minimaal 50 procent van het kale leveringstarief zijn. Leveranciers mogen daarnaast kosten rekenen voor het terugleveren.
Zonnepanelen lonen daarna vooral door de stroom die je zelf direct gebruikt. Milieu Centraal rekent voor acht panelen met een prijs van gemiddeld € 3.200 (januari 2026), een opbrengst van ongeveer 3.000 kWh per jaar en een besparing van ongeveer € 190 per jaar vanaf 2027. Panelen gaan ongeveer 25 jaar mee. Met een warmtepomp of een boiler die overdag opwarmt gebruik je meer van je eigen stroom.
Een zonneboiler valt wel onder de ISDE. Een systeem voor drie personen, met een collector van 2,5 vierkante meter en een vat van 120 liter, kost volgens Milieu Centraal ongeveer € 4.100 met plaatsing, bij ongeveer € 1.200 subsidie. Het bespaart ongeveer 150 m³ gas per jaar, rond € 180. Het is dus vooral iets voor huishoudens met veel warmwaterverbruik of een dak waar panelen door schaduw weinig opleveren. Stap je later over op een volledig elektrische warmtepomp, dan moet het vat meestal worden aangepast of vervangen.
Terug naar de inhoudsopgaveHoe gaat de plaatsing, hoe lang duurt het en wat merk je ervan?
Het plaatsen van een warmtepomp duurt meestal één of twee dagen, bij een bodembron meerdere dagen. Zonnepanelen liggen over het algemeen binnen een dag op het dak. Vraag de planning vooraf op, en ook hoe lang je zonder verwarming of warm water zit.
Daarna stook je anders dan je gewend bent. Een warmtepomp werkt het zuinigst als de temperatuur gelijkmatig blijft: zet de thermostaat 's nachts hooguit twee graden lager. De buitenunit hoor je als de verwarming aanstaat en als er warm water wordt gemaakt, bij volledig elektrisch ook weleens 's nachts. Zet hem daarom niet onder een slaapkamerraam.
Onderhoud en garantie regel je bij de opdracht. Milieu Centraal raadt aan om meteen een onderhoudscontract af te sluiten. Bij een hybride blijft ook het onderhoud van de cv-ketel nodig. Vraag welke garantie de fabrikant geeft, welke de installateur op zijn werk geeft, hoe lang die gelden en of onderhoud een voorwaarde is. Een warmtepomp gaat gemiddeld vijftien jaar mee.
Laat je het door ons doen, dan kijken we eerst of je huis er klaar voor is en krijg je vooraf een prijs. Die hangt af van het toestel, het vermogen, de plek van de buitenunit en wat er aan radiatoren of de meterkast moet gebeuren.
Terug naar de inhoudsopgaveZo gaat het bij ons
Zo gaat het als wij de installatie verzorgen
Kijken wat past
We bekijken je isolatie, je radiatoren of vloerverwarming en de plek voor de installatie.
Voorstel
Je krijgt een voorstel met wat wij aanraden, de prijs, de planning en de subsidie.
Plaatsing
De installatie wordt geplaatst en ingeregeld. Je krijgt uitleg over de bediening.
Oplevering
We lopen het werk met je na en je krijgt de papieren voor de subsidieaanvraag.
Veelgestelde vragen
Wat mensen ons vragen over warmtepompen en andere installaties
Kan een warmtepomp met mijn huidige radiatoren?
Moet ik de ISDE aanvragen voordat de warmtepomp wordt geplaatst?
Is het ISDE-budget voor 2026 al op?
Krijg ik als verhuurder of huurder ook subsidie voor een warmtepomp?
Heb ik een vergunning nodig voor de buitenunit van een warmtepomp?
Kan een warmtepomp ook koelen?
Lonen zonnepanelen nog nu de salderingsregeling stopt?
Moet ik wachten als er een warmtenet in mijn wijk komt?
Doet Klimaatstarters alleen het advies of ook de uitvoering?
Benieuwd wat er bij jou kan?
Plan een kennismaking of stel je vraag eerst aan Wollie, onze digitale assistent. Een kennismaking kost niets en je zit nergens aan vast.